Yıpranma Payı Sistemi Genişledi: Binlerce Çalışan Daha Erken Emekli Olacak

2026 yılında yapılan yeni düzenlemeyle, ağır ve tehlikeli işlerde çalışanlara tanınan yıpranma payı hakkı daha geniş meslek gruplarını kapsayacak şekilde yeniden düzenlendi. Sağlık çalışanlarından sanayi işçilerine, itfaiyecilerden basın mensuplarına kadar binlerce kişi, fiili hizmet süresi zammı sayesinde erken emeklilik avantajından yararlanabilecek.

Karar.com haberine göre, fiili hizmet süresi zammı olarak da bilinen yıpranma payı uygulaması, çalışanların prim gün sayılarını artırarak emekliliğe daha kısa sürede ulaşmalarını sağlıyor. Aynı zamanda bu süreler, emeklilik yaşından düşülerek çalışanlara önemli bir avantaj sunuyor. Önceki yıllarda sınırlı sayıda meslek grubunu kapsayan uygulama, yeni yasal düzenlemeyle birlikte riskli ve yıpratıcı işlerde görev yapan daha fazla çalışana açıldı.

Yıpranma payı kapsamında, ağır risk altındaki işlerde çalışanlara her yıl için ek prim günü veriliyor. Bir yıl boyunca 360 gün çalışan bir kişi, yaptığı işin niteliğine göre 60, 90 ya da 180 gün ilave prim kazanabiliyor. Örneğin yılda 90 gün yıpranma payı hakkı bulunan bir çalışan, bir yıl için toplam 450 gün prim ödemiş sayılıyor. Bu durum, emeklilik şartlarının daha erken tamamlanmasına olanak tanıyor.

Emeklilik Yaşı 5-8 Yıl Geriye Çekilebiliyor

Yıpranma payı yalnızca prim gün sayısını artırmakla kalmıyor, emeklilik yaşını da aşağıya çekiyor. Bazı sektörlerde çalışanlar, biriktirdikleri ilave süreler sayesinde emeklilik yaşından beş yıla kadar indirim alabiliyor. Çok ağır ve riskli işlerde ise bu indirim sekiz yıla kadar çıkabiliyor.

Yeni Sektörler Kapsama Alındı

2026 yılında yapılan kapsamlı düzenlemeyle fiili hizmet süresi zammının kapsamı genişletildi. Sağlık sektörünün yanı sıra çimento, alüminyum ve cam sanayilerinde çalışanlar ile dökümhane işçileri de yıpranma payı hakkı kazandı.

Yıpranma payı hakkından yararlanan öne çıkan meslek grupları şöyle sıralanıyor:

• Sağlık sektörü: Doktor, hemşire, ebe, hasta bakıcı, röntgen teknisyeni ve ambulans şoförleri yıllık 60 gün ilave prim alıyor.
• Basın mensupları: Sarı basın kartına sahip gazeteciler uygulamadan faydalanabiliyor.
• Maden ve yeraltı işçileri: Yıllık 180 gün ile en yüksek yıpranma payına sahip sektör olarak öne çıkıyor.
• Güvenlik birimleri: Asker, polis, Milli İstihbarat Teşkilatı personeli ve infaz koruma memurları kapsamda yer alıyor.
• Ağır sanayi: Demir-çelik işçileri, asit ve kimyasal üretiminde çalışanlar ile cıva üretiminde görev alanlar da yıpranma payı hakkına sahip.
• İtfaiye teşkilatı: Yangınla mücadele eden itfaiye çalışanları da uygulamadan yararlanıyor.

Yeni düzenlemeyle birlikte, iş güvenliği riski ve mesleki zorluklar nedeniyle yıpranma payı kazanan çalışanların sayısı önemli ölçüde artarken, binlerce kişi için emeklilik süreci daha erken bir tarihe çekilmiş oldu.