‘Bu Meslek 5 Yıl Sonra Mumla Aranır’

Muğla’nın tanınmış ayakkabı tamircilerinden biri olan Şahin Kundura 27 yıldır Arasta ’da bulunan kendine has şirin dükkânıyla Muğla’ya hizmet veriyor. 19 yıldan beri yalnız başına çalıştığını belirten Rıza Şahin, eleman yetişmediği için mesleğin devam etmeyeceğini belirtti.  Rıza Şahin ile Röportajımızın devamı şu şekilde;

-Sizi tanıyabilir miyiz?

Ben 1979 Menteşe doğumluyum. Adım Rıza Şahin ama beni herkes Şahin olarak bilir, Şahin kundura. Evliyim, bir oğlum var.

-Bu mesleğe nasıl başladınız ve kaç yıldır bu mesleği yapıyorsunuz?

Kendim isteyerek başladım. Mesleğimi severek yapıyorum. Aşağı yukarı yirmi altı, yirmi yedi yıldır bu işi yapıyorum. Çıraklıktan başladım. Altı yıl çıraklık yaptım daha sonra askere gittim askerlikten sonra kendi dükkânımı açtım. Şu anda da devam ettiriyorum.

-Ayakkabı tamircisi artık eskisi zamanlarda olduğu kadar yetişmiyor. Unutulmaya yüz tutmuş meslekler arasına girmek üzere. Bu hale gelmesinin sebebi nedir?

Şimdi bir kere insanlarda bu meslekleri küçük görme var başta bu sebep var. Ondan sonra eğitim sistemimizin dört artı dörtler var. Şimdiki gençlik dediğim gibi bu meslekleri küçük görüyor ‘ayakkabı tamircisi değil mi?’ gibi bir kere bunları değiştirmemiz gerekiyor. Bu beyinlerimizi aslında değiştirmemiz lazım. Aslında ben bu mesleklerin beş yıl sonra çok aranan bir meslek grubu olacağına inanıyorum. Çünkü arkadan hiçbir tane çırak yok, gelmiyor.

-Günümüzde çoğu esnaf eleman yetişmediğinden şikâyetçi.  Siz eleman yetiştiriyor musunuz? Bu mesleğin devam edeceğine inanıyor musunuz?

Ne yazık ki eleman yetişmiyor. Ben 19 yıldan beri yalnız başıma çalışıyorum. Hiçbir çırak yetişmiyor ve insanlar ilgilenmediği için bende yetiştiremiyorum. Geçen yıl başımdan geçen bir olayı anlatmak istiyorum. Öğrenmen müşterim var, 2 oğlu var. İkisini de senin yanına çırak olarak göndereceğim dedi.  Bende dedim ki gelmez. Neden diye sordu çünkü diğer arkadaşları hepsi bilgisayar başında, oyun peşinde. O çocuklar buraya gelip de burada çalışmazlar. Bizim zamanımızda biz birbirimizle yarışırdık. Hangimiz nerede çalışacak diye yarışırdık. Şimdi öğrencilerde, çocuklarda oyun yarışı var. Onun içinde az önce dediğim gibi bu meslek 5 yıl sonra mumla aranır. Bu meslek devam eder ama şu şekilde devam eder, çıraklıktan yetişerek değil bir eline alet alan ustayım diye bilmediği şeyi yapmaya kalkacak. Onu da sadece ayakkabı değil terzi, berber ve bu gibi unutulmaya yüz tutmuş tüm meslekler için geçerli. Onu da yapabildiği kadar.

-Bu mesleğin geleceğini nasıl görüyorsunuz?

Çok fazla umutlu görmüyorum. Eleman yetişmezse bu meslek devam etmez.

-Bu mesleğin püf noktası nedir?

Bu mesleğin püf noktası her meslekte olduğu gibi malzemenin iyisini kullanmak. Malzemenin iyisini kullanırsanız müşteri sizi tercih eder. Çünkü müşteri malzemeyi değil sizi bilir. Kötü malzeme kullanırsanız Şahin iyi iş yapmadı olur. Ama iyi ve kaliteli malzeme kullanırsanız Şahin iyi iş yaptı olur.Yapılan çoğu ayakkabının fiyatları yerinde ama kalitesi yok. Seri üretim olduğu sürece bunların kalitesi düşüyor. Eskiden bundan belki 30 yıl önce elde yapma ayakkabılar vardı, günümüzde onlar çok çok azaldı. Eskiden deri ayakkabılar vardı şimdi düzgün deri ayakkabı bulmak imkânsız gibi bir şey. Herşey imitasyon, bez bu tarz şeyler ve sağlıksız bunlar. Bizde bunları elimizden geldiğince müşterilerimize anlatmaya çalışıyoruz, anlatabildiğimiz kadar,dinlenildiğimiz kadar. Ayak sağlığı için en iyi ayakkabı deridir. Yaz aylarında da deri sandaletler giyiliyordu sağlıklısı bu şekilde. Şimdi hepimiz deriden uzaklaştık bez ve spor ayakkabı giyiyoruz.  Üreticiler deri üretmeyince biz bunlardan uzaklaşmış olduk.

-Röportajımıza eklemek istediğiniz bir şey var mı?

İnsanların çocuklarını biraz daha bu meslek gruplarına yönlendirmeleri gerekiyor. Bu tür mesleklerin ölmemesi gerekli. Sanmasın ki insanlar çocuklarına bu meslek gruplarına yönlendirdiklerinde para kazanamaz, ev geçindiremezler. Zaten amacımız karnımızı doyurmak. Çocuklarımızda meslek öğrenip kendi ayakları üstünde durup para kazansınlar.