Mina Duru Geçkil
Stratonikeia

Stratonikeia günümüzde bir antik kent. Muğla ilinin Yatağan ilçesinde yer alıyor. Çokça turiste ev sahipliği yapıyor. Gelen insanların çoğu o kent ile ilgili yalnızca girişteki tabelada yazılan bilgiler ile yetiniyorlar. Fakat orası o tabeladaki bilgilerin çok daha fazlası. Ve bence herkes tarafından bilinmeyi hak ediyor. Sanki merak etmeye başladınız. O halde ben anlatayım.
Stratonikeia, milattan önce 3. Yüzyılda kurulan bir yerleşim yeri. Şehir ilk kurulduğu zamanlar gladyatörler şehri olarak biliniyor. Peki neden ? Çünkü o zamanlar gladyatör savaşlarının yapıldığı bir dönemdi. Bu savaşları kazananların veya emekli olanların yaşadığı belli başlı kentler vardı. Ve o zamanlarda da bu kent şimdiki adıyla Stratonikeia kentiydi. Savaşları kazanan veya emekli olan gladyatörler bu kentte hem yaşar hemde dinlenirlerdi. İşte bu şehrin gladyatörler şehri olarak tanınmasının sebebi.
Şimdi sıradaki ve en dikkat çekici kısıma gelecek olursak… Bu kentin günümüzdeki yani Stratonikeia ismini almasının nedenini veya hikayesini biliyor musunuz? Suriye merkezli Seleukos İmparatorluğu’nun kurucusu kral 1. Seleukos , Makedonya kralı Demetrios’un kızı Stratonike ile evlenir. Bu kralın ilk evliliği değildir ve önceki evliliğinden bir oğlu vardır. Oğlu, prens Antiokhus ‘dur. Kral, karısı Stratonike’yi saraya getirir. Sonra oğlu Stratonike’yi görür ve onun bu eşsiz güzelliği karşısında ona sırılsıklam aşık olur. Kadında prense karşı boş değildir tabii. O da prensten etkilenir. Fakat bu aşkın imkansız olduğunu bildikleri için bunu gizlerler. Zaman geçtikçe bu duyguyu içinde taşımaktan yorulan prens yemeden içmeden kesilir. Tek düşündüğü şey Stratonike’dir. En sonunda prens ölüm döşeğine düşer. Bunun üzerine kral kentindeki en iyi doktorları çağırır. Fakat fiziksel hiçbir şey olmadığı için doktorlar ne kadar muayene ederlerse etsinler bir teşhis koyamazlar. Daha sonra kral dönemin en bilge hekimi olan Koslu Erasistratos’u çağırır. Bilge hekimde herkesin yaptığı gibi oğlanı muayene eder ve fiziksel hiçbir şey bulamaz. Bunun üzerine bu hastalığın psikolojik veya duygusal bir nedenden ötürü olabileceğini söyler ve prensin başında nöbet tutmaya başlar. Bilge hekim prensin nabzını sürekli kontrol eder fakat hiç değişmez. Ta ki odaya Stratonike girene kadar. Kadın odaya girince prensin nabzı bir anda hızlanmaya başlar. Bunun üzerine hekim prensin Stratonike’ye aşık olduğunu sezer. Fakat bunun kadınlarla ilgili olma ihtimalinden dolayı bunu hemen krala söylemez. Ve uşaklara odaya sırayla birkaç kadın sokmalarını söyler. Bunun üzerine uşaklar belli bir dakika aralığıyla odaya birkaç kadın sokarlar fakat prensin nabzı hiç değişmez. Bunun üzerine hekim prensin nabzının Stratonike’ye olan sevgisinden yükseldiğini anlar. Fakat bunu krala söylemekten çekinir ve krala bir oyun oyamaya karar verir. Krala gider ve:
- Sayın kralım , size bir haberim var. Prensimizin hastalığının nedeninini buldum. Prens benim karıma aşıkmış, der. Bunun üzerine kral :
- Karını boşayıp prens ile evlendirmez misin?diye sorar. Bilge hekim de :
- Siz olsanız ne yapardınız , der. Kralda :
- Oğlumun yaşaması için her şeyi yaparım, deyince bilge hekim doğruyu söyler
- Kralım aslında prens sizin karınıza yani Stratonike’ye aşık ve bu aşktan dolayı hastalanmış ,der. Ve sarayı terk eder. Fedakar kral karısından boşanır ve oğlu ile evlendirir. Düğünden birkaç gün sonra da prens iyileşir. Aradan yıllar geçer kral ölür ve imparatorluğun başına 2. Seleukos kralı olarak prens geçer ve karısıda kraliçe olur. Prens karısına olan sevgisinden kentin adını Stratonikeia kenti koyar. Yani Stratonike’nin kenti ismini verir. Kentin günümüzdeki ismi bu yüzden böyledir. Seleukos imparatorluğunda bu aşkın ölümsüz olduğuna inanılır ve bunu kendi efsaneleri haline getirirler.
Evet işte bu efsane de bu kadardı. Bence çok etkileyici bir efsaneleri var. Yani aslında yaşananlar büyük bir olasılıkla gerçek fakat bu durumu efsane yapan şey bu aşkın “ölümsüz” olması. Bu antik kent Muğla için tarihi bağlamda çok değerli. Çünkü bu imparatorluk çok büyük bir bölgede ve o zamanın çok büyük imparatorluklarından. Ve de hala kazısı bitmedi. 1977 de Prof. Dr. Yusuf Boysal’ın başlattığı bilimsel kazılar hala günümüzde de devam etmekte. Bu kazılarda çok değerli sikkeler ve heykeller çıktı çünkü bu ülke o zamanın çok zengin ülkeleri arasında yer alıyordu. Son olarakta ; Stratonikeia antik kentinde hala 5 tane yerli halkımızdan aile yaşamakta.
Umarım sizler içinde faydalı , okurken sıkılmayacağınız daha da eğleneceğiniz , bol bilgili bir yazı olmuştur. Herkese sağlıklı, mutlu, güzel günler diliyorum. Kendinize iyi bakın. Sevgiler:)
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.